İskipli Atıf Hoca
📍 Ankara | 📅 04.02.1926
📜 Vasiyeti / Sözü
"Zalimlerle elbette mahşerde hesaplaşacağız. Ben ancak Allah’ın huzurunda rükuya eğilirim, batılın karşısında değil."
Hayatı ve Mücadelesi
1875 yılında Çorum’un İskilip kazasının Tosoğlu köyünde doğdu. İlk eğitimini köyünde aldıktan sonra ilim tahsili için İstanbul’a geldi ve Fatih Camii medreselerinde yetişti. Dönemin en prestijli okullarından olan Darülfünun (İstanbul Üniversitesi) İlahiyat Fakültesi'ni bitirerek müderris (profesör) unvanını aldı. Hayatı boyunca sadece bir din alimi değil, aynı zamanda toplumun sosyal meselelerine kafa yoran bir entelektüel oldu.
Atıf Hoca’yı şehadete götüren süreç, 1924 yılında (Şapka Kanunu’ndan bir buçuk yıl önce) kaleme aldığı "Frenk Mukallitliği ve Şapka" (Batı Taklitçiliği ve Şapka) isimli risalesiyle başladı. Kitabında, bir milletin kendi öz kimliğini ve dini sembollerini koruması gerektiğini, Batı’yı körü körüne taklit etmenin kültürel bir intihar olduğunu savunuyordu. 1925 yılında çıkarılan Şapka Kanunu sonrası, bu kitap bahane edilerek tutuklandı.
Giresun ve Ankara İstiklal Mahkemeleri’nde yargılandı. Kanun çıkmadan önce yazdığı bir kitaptan dolayı yargılanması hukukun temel ilkelerine aykırı olsa da, mahkeme kararı en başından belliydi. Mahkeme sürecindeki en sarsıcı an, savunmasını hazırlamışken vazgeçmesidir. Talebelerine, rüyasında Allah Resulü’nü (sav) gördüğünü ve O’nun kendisine "Yanımıza gelmek varken neden müdafaa ile uğraşıyorsun?" dediğini anlatarak savunmasını yırtıp atmış ve teslimiyetin en zirve noktasını göstermiştir.